Wat doen we?

Duurzame archivering van audiovisueel materiaal

VIAA zorgt naast het digitaliseren, ook voor een duurzame archivering van het gedigitaliseerde beeld en geluidsmateriaal. Sinds 2017 breidden we onze dienstverlening verder uit en zetten we ook in op de archivering van audiovisueel materiaal uit reeds bestaande digitale collecties van onze partners. 

Net zoals analoog materiaal kunnen deze digitale bestanden onleesbaar worden door bijvoorbeeld het ontbreken van correcte software om het bestand te lezen of onvoorziene omstandigheden zoals brand of een natuurramp.

Om dataverlies te voorkomen bewaren we van al het materiaal meerdere kopieën op meerdere locaties. Voor alle componenten van die bewaring stellen we hoge eisen en hebben we processen die controleren of de aanwezige bestanden ongewijzigd zijn en leesbaar blijven. 


Archiveren in een notendop

Het Vlaams audiovisueel materiaal duurzaam bewaren is essentieel voor het behoud en de kwaliteit van ons audiovisueel erfgoed. In onderstaand filmpje lichten we kort toe hoe VIAA archiveert.

Hoe archiveren we?

VIAA bouwde een archiefsysteem uit dat sinds 2014 operationeel is, en blijvend wordt uitgebouwd en onderhouden. De archivering gebeurt in lijn met het raamwerk van Open Archival Information System (OAIS). In dit raamwerk worden de belangrijkste elementen voor een digitaal archiefsysteem beschreven. We onderscheiden onder andere:

  • Gecontroleerde import: De import van het materiaal gebeurt in een afgesproken formaat en volgens een vooraf afgesproken proces. Controles tijdens dit proces garanderen de integriteit van het materiaal van bron tot definitieve opslaglocatie. Het resultaat van de controles wordt als ‘provenance’ metadata bewaard.

  • Duurzame opslag:
    • Bit-preservatie: we beheren en onderhouden de digitale bestanden op de verschillende locaties met zorg. Dankzij regelmatige controles weten we bijvoorbeeld tijdig welke opslagmedia vervangen dienen te worden en aan de hand van een controlegetal (checksum) kan de integriteit van een bestand gecontroleerd worden.
    • Het materiaal wordt op verschillende locaties opgeslagen. In ons datacenter in Gent en in Oostkamp wordt telkens 1 kopie bewaard. Een 3de kopie wordt opgeslagen in een speciaal daarvoor uitgeruste bunker in Nederland.
    • Net als bij analoge dragers heeft digitaal materiaal een speler nodig waarmee het bestand kan afgespeeld worden. Naast het behoud van de bits, houden we de levensvatbaarheid van de verschillende formaten in het oog. Zo nodig wordt een bestand omgezet naar een ander formaat, zonder verlies van informatie. 
    • De opvolging en rapportering gebeurt procesmatig en via (semi)automatische stromen en controlesystemen. We houden elke actie bij – gedurende de volledige levenscyclus van een digitaal bestand – volgens PREMIS, de standaard voor het behoud van digitaal materiaal. 

  • Het materiaal wordt opnieuw ter beschikking gesteld:
    • Via ons Media Asset Management (MAM) systeem kunnen onze content partners en collectiebeheerders hun archief beheren. 
    • Ontsluiting naar andere partijen gebeurt – in lijn met de contractuele afspraken - eveneens vanuit dit systeem, maar dan op basis van technische interfaces en API’s.

  • Correct management en beheer van de diensten. Transparantie is cruciaal voor een succesvolle digitalisering en bewaring van ons audiovisueel erfgoed. We leggen alle afspraken, rechten en plichten van de betrokken partijen vast in een document. Op deze manier weet iedereen wat de diensten van VIAA precies inhouden, hoe wij ze realiseren en waar wij wel en niet voor garant staan. 


“Dans is een levende kunst, die zich moeilijk laat vatten in notatie. Een correcte en duurzame archivering van onze opnames is daarom voor ons een absolute prioriteit. De specifieke expertise van VIAA en hun hulp bij de digitalisering zijn voor Rosas van onschatbare waarde.”

Dansorganisatie Rosas
VIAA content partner sinds 2016

3 kopieën, 3 locaties


VIAA bewaart elk beeld- en geluidsfragment op 3 locaties: we hebben 2 online locaties met telkens 17 petabyte opslagruimte op LTO-tape en meer dan 350 terabyte op disk. Hoge resolutie bestanden bewaren we op LTO-tape, de lage resolutie kopieën op disk. Een 3de kopie staat offline in een voormalige atoombunker. Het volledige systeem van de 3 locaties kan zonder problemen worden uitgebreid. We maken gebruik van 2 datacenters: als er één wegvalt, wordt de dienstverlening vanuit het andere voortgezet, zonder verlies aan content.

Via ons beheersysteem kunnen eigenaars van gearchiveerd audiovisueel materiaal hun collecties zelf beheren. De content partners kunnen hun materiaal bekijken, downloaden (in hoge resolutie) of verrijken met metadata volgens de internationale standaarden. In de toekomst zullen we in toenemende mate metadata verkrijgen via crowd sourcing of nieuwe technologieën zoals speech-to-text en gezichtsherkenning. 

Via het systeem wordt bepaald welke kopie (LTO-tape en disk) waar wordt opgeslagen. Met behulp van een API kunnen wij extra services op maat uitbouwen.

Vragen over archiveren?
Aarzel niet om Matthias te contacteren. Hij beantwoordt graag je vragen.

Matthias_voorlopig Matti