Wat doen we?

Het belang van digitaal audiovisueel materiaal

In de archieven van de openbare omroep, commerciële en regionale televisiezenders en culturele erfgoedinstellingen liggen ontelbare uren film-, video- en audiomateriaal. Veel van dit audiovisueel materiaal dreigt verloren te gaan omdat de drager beschadigd is of de specifieke afspeelapparatuur niet meer voorhanden is. Om dit te vermijden zet VIAA digitaliseringsprojecten op waarbij we nauw samenwerken met onze partners. Een kwaliteitsvolle aanpak met schaalvoordelen staat hierbij centraal.

Digitaliseren in een notendop


Het digitaliseringsproces en de bewaring van audiovisueel erfgoed is vaak complex. In onderstaand filmpje lichten we kort toe hoe VIAA te werk gaat.

Wat digitaliseren we?

Sinds 2013 zette VIAA al meerdere digitaliseringsprojecten op. Elk project focust op een specifiek type drager, bijvoorbeeld VHS, audiocassettes, wasrollen … De risico’s die een type drager loopt, bepaalt de volgorde waarin we werken. We houden hierbij rekening met de planning en prioriteiten van onze partners.

De audiovisuele dragers hebben te lijden onder verschillende bedreigingen, maar elk type drager heeft zo zijn eigen grootste bedreiging, bijvoorbeeld:

  • De banden op basis van acetaat in verschillende types audio- of videocassettes kunnen door temperatuur- en luchtvochtigheidsschommelingen gaan kleven. Om ze opnieuw afspeelbaar te maken, moeten ze eerst worden opgewarmd (bakdrogen).
  • Gegroefde geluidsdragers zoals wasrollen, lak- en shellacplaten zijn vaak erg breekbaar of kunnen afschilferen. Ze daarna nog digitaliseren is op grote schaal onbetaalbaar en vaak technisch gewoon onmogelijk.
  • Voor veel dragertypes zoals sommige types open reel video is correct werkende afspeelapparatuur bijna nergens meer te vinden. 

Wat er op een drager terug te vinden is, hangt onder andere samen met de technische mogelijkheden van de drager. Een shellacplaat bevat enkel professionele opnames omdat het productieproces thuisopnames bijna onmogelijk maakte. Audiocassettes daarentegen zijn speciaal ontwikkeld voor privégebruik. Iedere content partner heeft ook een eigen inhoudelijke focus. Bij het Letterenhuis gaat het bijvoorbeeld vaak over audiovisueel materiaal uit schrijversarchieven, terwijl de regionale zender Ring TV focust op journaalbeelden uit de Brusselse rand.

De toekomst

VIAA plant de opstart van gelijkaardige digitaliseringsprojecten voor vinyl, DVD, CD, HDCAM en verschillende DV-formaten in de nabije toekomst. In een ander project zullen we een reeks uiteenlopende dragertypes, waarvan er slechts kleine hoeveelheden geïnventariseerd zijn, digitaliseren. Op vlak van films ligt de focus de komende jaren op bedreigde filmdragers, maar zijn er ook een aantal projecten die om een aparte benadering vragen zoals 8mm-films of de filmcollecties die op de Vlaamse topstukkenlijst staan.

Wil je als organisatie je audiovisueel archief digitaliseren? Ontdek wat VIAA voor je kan betekenen.

LAUREL & HARDY HALEN HUN BESTE FRANS BOVEN IN UNIEKE OPNAME

Audiofragmenten herontdekt dankzij digitalisering lak- en schellakplaten

Vragen over digitaliseren of één van onze digitaliseringsprojecten?
Aarzel niet om Brecht te contacteren. Hij helpt je graag verder. 

Brecht-declercq Brecht_Declercq_1