Wat doen we?

U-Matic, Betacam SP, audiocassette en kwartduim audiotape

Voor ons eerste digitaliseringsproject selecteerden we in samenwerking met PACKED vzw vier veel voorkomende bedreigde dragers van audiovisueel materiaal. Het gaat om de dragers U-Matic, Betacam SP, audiocassette en kwartduim audiotape. 

Via een Europese aanbesteding in oktober 2013 werd de digitalisering van de videoformaten toegewezen aan Memnon Archiving Services en de audioformaten aan Sonim Production. Indien nieuwe content partners van VIAA over onderstaande dragers beschikken, kunnen wij rekenen op de betrokken digitaliseringsbedrijven voor een nieuwe digitaliseringsronde. 

De dragers binnen dit digitaliseringsproject:

U-Matic

Tussen oktober 2014 en juni 2016 digitaliseerden we 12.640 dragers van 33 cultureel erfgoedinstellingen en 1 omroep. 

U-Matic brak als eerste videocassetteformaat door binnen de professionele media. In de jaren ’80 vormden de cassettes een flexibel alternatief voor videobanden op open spoel en zelfs film op pellicule. Toen de VRT begin jaren 2000 vaststelde dat de U-Matic cassettes snel achteruit gingen en de bijhorende spelers het einde van hun levensduur dreigde te bereiken, startten we met de digitalisatie ervan. AVS was de enige regionale omroep die had gewerkt met U-Matic, maar in de cultureel erfgoedsector lagen er duizenden cassettes klaar voor digitalisering.

Naar het eindrapport over de U-Matic cassettes >

Betacam SP

Tussen januari 2014 en februari 2017 digitaliseerden we 42.600 dragers van 28 cultureel erfgoedinstellingen en 8 omroepen.

Betacam SP was in de jaren ’90 de professionele standaard op vlak van televisieproductie, en werd door sommige organisaties zelfs tot in de jaren 2000 gebruikt. Publieke en regionale omroepen beschikken over het grootste aantal Betacam SP-cassettes vol televisieprogramma’s of Uitzendingen door Derden, terwijl cultureel erfgoedorganisaties een kleinere collectie hebben. Amper 10 jaar na lancering dook de eerste slijtage op in de vorm van kleverigheid door temperatuur- en luchtvochtigheidsschommelingen. In mei 2015 stopte Sony met de productie van videospelers waaronder de Betacam SP-speler. Langzaam maar zeker verdwijnt de afspeelapparatuur voor Betacam SP-cassettes. Met dit in het achterhoofd en de kwetsbaarheid van de dragers gaven wij de digitalisering van de Betacam SP-drager prioriteit.

Audiocassettes

Tussen januari en oktober 2014 digitaliseerden we 12.800 dragers van 18 cultureel erfgoedinstellingen en 1 omroep, met een tweede ronde in december 2015.

Audiocassettes werden niet gebruikt door professionals, maar kennen wel dezelfde risico’s als Betacam en U-Matic cassettes: ze worden makkelijk kleverig waardoor ze blokkeren in de videospeler. Bovendien blijven restanten van metaalpartikels op de leeskoppen vaak achter waardoor de inhoud wordt weggeveegd, of de tape ontspoort en verstrikt geraakt in de speler. De gedigitaliseerde audiocassettes van VIAA bevatten zeer diverse opnames: interview, muziekopnames, radioprogramma’s … en vormen een boeiende aanvulling op het radioarchief van de VRT.


Naar het eindrapport over de audiocassettes >

Kwartduim cassettes

Tussen januari 2014 en juni 2019 digitaliseerden we 107.300 dragers van 18 cultureel erfgoedinstellingen en 1 omroep. 

Kwartduim cassettes waren zowel bij professionelen, amateurs en particulieren erg populair. Van geen enkel dragertype digitaliseerde VIAA meer exemplaren. Midden jaren ’70 veroverde de audiocassette de huiskamer, maar bij de radio bleef de kwartduim cassette de standaard tot eind jaren ’90. Het grote volume was een van de redenen waarom we de digitalisering ervan opnamen in ons eerste digitaliseringsproject, maar ook de kleverigheid en afschilfering speelden hierbij een rol. De veroudering van de afspeelapparatuur is niet kritiek, maar de vervangonderdelen worden zeldzaam.

Brecht-declercq Brecht_Declercq_1